σύναψις 07 [2007 – τόμος 03]
[Εφημερίδα Εμπρός, 30/10/1952]
Δεν υπάρχει, όπως γράφαμε στο προηγούμενο φύλλο μας, καμιά επίσημη στατιστική στην Ελλάδα που ν’ αναφέρεται στις νευρώσεις. Ενώ σε όλες τις χώρες του κόσμου, η περίθαλψις και η νοσηλεία των νευρωσικών δεν είναι μέλημα με δευτερεύουσα σημασία αλλά πρωταρχική ανάγκη, κοινωνικά οργανωμένη. Υπάρχουν σε όλες τις χώρες της Ευρώπης εξωτερικά ιατρεία «ελευθέρας θεραπείας», αποκλειστικά σχεδόν αφιερωμένα στην περίθαλψιν των νευρωσικών που αποβλέπουν ταυτόχρονα όχι μόνον εις την θεραπείαν αλλά και στην ψυχοϋγιεινήν παρακολούθησιν των αρρώστων μέσα στην κοινωνικήν τους ζωήν.
Χωρίς να ζητάμε τόσο πολλά για την Ελλάδα θα ήταν ίσως αρκετή η οργάνωσις και ενός έστω μόνον ψυχοθεραπευτικού σταθμού για νευρωσικούς αρρώστους ή ενός εξωτερικού ιατρείου σ’ ένα από τα μεγάλα μας Νοσοκομεία με επί κεφαλής αρμόδιον ψυχίατρον. Μόνο σε μια τέτοια στοιχειώδη βάσιν θα μπορούσε να οργανωθή η περίθαλψις των χιλιάδων νευρασθενικών.
*
Αναφέραμε προχθές για τα αποτελέσματα της υπό του ψυχιάτρου κ. Φ. Σκούρα εξετάσεως 2124 αρρώστων μέσα στο διάστημα των δύο ετών. Απ’ αυτούς, κατά τις παρατηρήσεις του διαπρεπούς επιστήμονος, οι 1538 έπασχον από νευρώσεις. Οι περιπτώσεις των κατανεμονται ως εξής:
α) Καταθλίψεις: ψυχογενετικές, ενδογενείς, συμπτωματικές, αντιδραστικές υποχονδριακές νευρασθενικές και ψυχασθενικές, 612.
β) Αγχικές καταστάσεις: νευρασθενικό άγχος, ενδογενές, συμπτωματικό, φοβίες, ψυχαναγκασμοί κ.λπ., 580.
γ) Οργανονευρώσεις : καρδιά, στομάχι, έντερα κ.λπ., 280, και
δ) Υστερία: απλή, υστερία της μεταβολής, της εφηβείας, κ.λπ., 115.
Από την στατιστικήν αυτήν μπορούμε να συναγάγωμεν τα ακόλουθα γενικά συμπεράσματα: Ότι οι νευρώσεις είναι αναλογικά τρεις φορές πιο συχνές απ’ τις οργανικές παθήσεις. Ότι οι νευρώσεις σήμερα είναι πιο οι συχνές παθήσεις που τροφοδοτούν με αρρώστους τα ιδιωτικά ιατρεία και ότι οι καταθλιπτικές νευρώσεις, και γενικότερα οι θυμικές καταστάσεις, εκεί δηλαδή που κυριαρχεί το καταθλιπτικό στοιχείο, είναι. μαζί με τις αγχώδεις νευρώσεις, οι παθήσεις της εποχής μας.
ΠΟΙΑ ΕΙΝΑΙ ΤΑ ΑΙΤΙΑ ΠΟΥ ΠΡΟΚΑΛΟΥΝ ΤΙΣ ΝΕΥΡΩΣΕΙΣ;
Κάθε τι που μειώνει ή εξαντλεί τη δύναμη του εγώ, είναι ικανό να αναζωπυρήσει μια εμφανή νεύρωση ή ακόμη και λανθάνουσα, που μέχρι τότε δε έδινε σαφή σημεία υπάρξεως. Αυτό βέβαια δεν συμβαίνει παρά σε γενικές γραμμές. Διότι πολλές φορές σοβαρά γεγονότα, αφήνουν ανέπαφον τον άρρωστον ενώ άλλα ασήμαντα –αυτά κυρίως– του προκαλούν οξεία νευρωσική κρίση.
Υπάρχουν νευρωσικοί υπερβολικά εύθικτοι στην κοινωνική και την επαγγελματική τους ζωή, που ζουν διαρκώς κάτω από τον εφιάλτη του τι μπορούν να πουν οι άλλοι γι’ αυτούς, μην τυχόν τους θίξουν, τους μειώσουν ή τους παραμερίσουν. «Ασήμαντα» λοιπόν γεγονότα είναι εκείνα που προκαλούν την παρόξυνσιν της νευρώσεως. Ασήμαντα όμως με την έννοιαν ότι αποτελούν ένα ειδικόν ερέθισμα για τον άρρωστο, έναν έμμεσον υπαινιγμόν για την ψυχικήν του ζωή που κυριαρχείται, χωρίς πάντα να φαίνεται, από το άγχος, τον εγωκεντρισμό και την αντικοινωνικότητα.
Αλλά υπάρχουν και πολλές άλλες ειδικές αιτίες που προκαλούν τις νευρώσεις με τις οποίες, καθώς και για τη θεραπεία τους, θα μιλήσει αύριο ο ψυχίατρος κ. Σκούρας και άλλοι επιστήμονες.
Ι. Γ. Π.
[Καθημερινή 2-12-1956]
Αθηναίοι με νεύρα
(Από την στήλη Σημειώσεις ενός Αθηναίου)
από τη στήλη Ο ΦΙΛΙΣΤΩΡ, 49 ΧΡΟΝΙΑ ΠΡΙΝ…
Επιλογή : Μιχάλης Ν. Κατσίγερας
Καθημερινή 2-12-2005
Μου προκαλεί ζωηράν εντύπωσιν πληροφορία, την οποίαν παρέχει φίλος φαρμακοποιός περί των μεγάλων ποσοτήτων κατευναστικών των νεύρων, τα οποία καταναλίσκουν τελευταίως οι Αθηναίοι. Τα διάφορα «χάπια», τα οποία περιέχουν λουμινάλ ή άλλα νεώτερα τύπου «Μιλτάουν», τα οποία δεν περιέχουν ναρκωτικά, χρησιμοποιούνται εις τας νεωτέρας Αθήνας με τον αυτόν φανατισμόν που χρησιμοποιούνται και εις Νέαν Υόρκην. Δεν γνωρίζω, όμως, αν η έντασις της ελληνικής μας ζωής είναι τόσον ισχυρά, ώστε να δικαιολογήται η προσφυγή εις τα κατευναστικά δια να ημπορούμεν να διατηρήσωμεν την ψυχικήν και την πνευματικήν μας γαλήνη. Το ελληνικόν κλίμα μας είναι ήπιον, η ατμοσφαίρα αρκετά ξηρά, ακόμη και τον χειμώνα, και ο μηχανικός πολιτισμός δεν έχει κατορθώσει –ακόμη– να υπεισέλθη εις το νευρικόν μας σύστημα δια να το κλονίση. Και ας μη το αποκρύπτωμεν, ούτε η εργασία του μέσου Αθηναίου είναι τόσον εντατική δια να δημιουργή εις αυτόν ανάγκας νευρικής ισορροπήσεως. Υπάρχει –ευτυχώς, ίσως– κάτι το «ανατολίτικο» εις το σύστημα της εργασίας μας, η οποία είναι αναπαυτικωτέρα και ηρεμωτέρα από την εργασίαν των βορείων λαών και των Αμερικανών. Ο Αθηναίος, και μέσα εις την πόλιν του, κυρίως δε εις τας εξοχάς του, καταπραΰνει το νευρικόν του σύστημα χάρις εις την επιρροήν του μέτρου, με το οποίον η Φύσις έχει πλάσει το αττικόν τοπίον και οι πρόγονοι τα μνημεία του τόπου. Μια καλή συντροφιά και ίσως ολίγη ρετσίνα –όταν είναι καλής ποιότητος– είναι, κατά την γνώμην μου τα καλύτερα και αβλαβέστερα κατευναστικά. Επομένως, κάποια μείωσις της καταναλώσεως των χημικών παρασκευασμάτων θα έπρεπε, μου φαίνεται, να υποδειχθή από τους ιατρούς πρωτίστως.
Το περιεχόμενο αυτής της ιστοσελίδας δεν ειναι διαθέσιμο για αντιγραφή.