Θανάσης Τζαβάρας
Ομότιμος καθηγητής ψυχιατρικής
στο Πανεπιστήμιο Αθηνών
σύναψις 04 [2006/07 – τόμος 04]
Από μικρό παιδί είχα αδυναμία στις αίθουσες αναμονής των γιατρών. Υπήρχε μία ατμόσφαιρα ιεροτελεστίας εκεί, με παράξενες μυρωδιές και ακόμη πιο παράξενες συναντήσεις. Τα ιατρεία, σε εκείνες τις δεκαετίες του ’40 και του ’50, βρίσκονταν στις κομψές γειτονιές της πόλης μας –Κολωνάκι, Μουσείο, Ανάκτορα–, συνήθως σε παλιές πολυκατοικίες με χαμηλά, λόγω οικονομιών, φώτα στους διαδρόμους και αργά μεγαλοπρεπή και ξύλινα ασανσέρ με μαγικές μεταλλικές μάρκες, όπως Otis-Paris, Schindler-Wien.
Η είσοδος στο τέμενος αυτό της ιατρικής μαγείας γινόταν από μία δρύινη πόρτα που την άνοιγε μία ξερακιανή νοσοκόμα με μαλλιά τυλιγμένα σε μπουμπάρι. Λοιπόν, το αποκωρύφωμα αυτής της ιεροτελεστίας ήτανε ο χρόνος της αναμονής –πήγα να πω ο χρόνος προφυλάκισης–, αλλά όχι όπως κάθε κανονικός άνθρωπος θα νόμιζε: σιωπηρά ήλπιζα στην, κατά το δυνατόν, μεγαλύτερη αναμονή και στη συχνή παραβίαση της σειράς, έτσι ώστε να μένουμε εκεί για πολύ ώρα.
Να το μυστικό: σε αυτά τα αχανή για τη φαντασία των παιδιών σαλόνια, με έπιπλα style anglais ή Louis XV, άνθιζαν τρομερά έντυπα «λουλούδια», γαλλικά ιατρικά περιοδικά, τα κίτρινα άνθη του National Geographic και τέλος τα ημι-απαγορευμένα για μας Ρομάντζο και Θησαυρός, ιδίως το τελευταίο που περιείχε τη γελοιογραφία του Σαχάρη και της Χοντρής, αποκωρύφωμα της τροφοδοσίας των φαντασιώσεών μας.
Η απόλαυση από αυτά τα οφθαλμικά λουτρά ήτανε τέτοια, ώστε σήμερα να υποπτεύομαι νόμιμα πως κάποιοι κοιλόπονοι ή κάποιες αμυγδαλίτιδες δεν ήτανε τίποτε άλλο παρά προφάσεις εν οπτικαίς αμαρτίαις… Και δεν φτάνουν αυτές μόνον οι μικρο-αμαρτίες μας, μια φήμη ήρθε να περιπλέξει τους χαλαρούς συνειρμούς μας: ένας από αυτούς τους πολυπόθητους γιατρούς, που λεγόταν κάτι σαν Καμπανάτος, μάθαμε πως διέθετε και ένα σκαμπρόζικο παρατσούκλι. Τον λέγανε και Κουβερτάριο, καθότι τα όργανα της τάξεως τον είχανε συλλάβει επ’ αυτοφώρω να μοιχεύεται σε ευτελές πανδοχείο της παραλίας και τον μετέφεραν μετά της μοιχαλίδος στο εγγύς αστυνομικό τμήμα τυλιγμένο σε μια κουβέρτα… Τι εποχές, φίλε μου!
Έκτοτε, μέχρι και στα κρατικά νοσοκομεία προσέρχεσαι με ραντεβού και δεν περιμένεις αρκετά στους προθαλάμους, ούτε υπάρχουν πια τα ποικίλα ηθικοπλαστικά έντυπα με τα οποία τροφοδοτούσαν τα νοσοκομεία οι θεούσες νοσοκόμες. Πήραν όλες σύνταξη ή πέθαναν… Τα χρόνια άλλαξαν και οι χρόνοι αναμονής συρρικνώθηκαν. Οι μόνοι χρόνοι που παρατάθηκαν είναι οι χρόνοι προφυλάκισης μετά από τις σχετικά πρόσφατες φοβίες αλλά και τα επιτεύγματα της τρομοκρατίας.
Θα προσέξατε, όμως, πως προηγουμένως είπα χρόνος προφυλάκισης αντί για χρόνο προθρομβίνης. Η εξαιρετική θεραπευτής-ιατρός μου Ουρανία Αλκαλίνη, δεδομένης της κατάστασης της υγείας μου, μου επέτρεψε να φύγω για διακοπές στη θάλασσα αρκεί να έλεγχα συστηματικά τους χρόνους ροής, πήξης, μάρτυρα, χρόνο εξεταστέου και χρόνο προθρομβίνης. Και επιπλέον τη δραστικότητα του INR. Αυτό το INR είναι που μου έβαλε τους ψύλλους στ’ αυτιά. Άρχισαν να κυκλοφορούν στο μυαλό μου κάτι FBI, κάτι CIA, άσε τις NCR και tutti quanti. Εκείνος δε ο χρόνος μάρτυρα! Μάρτυρας τι; Τίνος πράγματος; Με ζώσανε τα φίδια.
Να μην τα πολυλογούμε, στη μικρή παραθαλάσσια κωμόπολη κοντά στον τόπο του παραθερισμού μου, βρέθηκε μικροβιολογικό εργαστήριο της Δόκτορος Πιπίτσας Ιατρού και έσπευσα εγκαίρως για τα καθέκαστα. Με υποδέχτηκε μια στρουμπουλή βοηθός που μου συνέστησε να περιμένω την σειρά μου στην αίθουσα αναμονής, λίγο πιο πέρα, στο ίδιο πάτωμα. Σε αυτόν τον όροφο του νεόδμητου κτιρίου, με ψευδο-παραδοσιακό στυλ και πατζούρια αλουμινίου δεύτερης διαλογής, στεγάζονται ένα φοροτεχνικό γραφείο, το ιατρείο του παθολόγου της περιοχής και το δικό μας μικροβιολογικό εργαστήριο. Όλα αυτά μοιράζονταν μία κοινή αίθουσα αναμονής.
Εισερχόμενος σε αυτό το δωμάτιο ένιωσα αλλόκοτα. Ένα flash back έλαμψε στον σκοτισμένο μου νου. Μια αίθουσα αναμονής με πλήρως ετερόκλητα και στομφώδη έπιπλα και, στη μέση, ένα τραπεζάκι με μια στοίβα έγχρωμα περιοδικά. Α! Οι παιδικές αναμνήσεις και οι ονειροπολήσεις στις αίθουσες αναμονής!
Εδώ, Κυρίες και Κύριοι, αποκαλύφθηκε η απάτη και η συνωμοσία: Τα περισσότερα περιοδικά ήτανε η Αστυνομική Ανασκόπηση, διμηνιαία έκδοση του Αρχηγείου της Ελληνικής Αστυνομίας. Κομψό, πολυτελές, έγχρωμο και illustration έντυπο. Λέω μέσα μου: «ή τούτοι είναι εδώ αρχομανείς ή απλά φιλομαθείς». Έτσι, με την πρώτη έμαθα πως έξι βαθμίδες υπεράνω κάθε τρέχοντος στρατιώτη, ναύτη ή σμηνίτη βρίσκονται ο αρχιλοχίας, ο αρχικελευστής και ο αρχισμηνίας και πως οι αντίστοιχοι άρχοντες ονομάζονται στην αστυνομία αρχιφύλακας, στο λιμενικό αρχικελευστής και στο πυροσβεστικό αρχιπυροσβέστης. Με τούτα και τα άλλα, το άγχος μου πήγε να καταλαγιάσει γιατί θυμήθηκα ένα παιδιάστικο και ασεβές λογοπαίγνιο που κάναμε στον στρατό για έναν χοντρό και φαλακρό αρχίατρο: λέγαμε όλοι μέσα στα μουστάκια μας «τα σέβη μας, Κύριε-αρχι(δι)ατρός!».
Μόνο, να ’σου που εκείνη η στρουμπουλή νοσοκόμα εμφανίζεται στο κατώφλι της πόρτας και με επίσημο ύφος λέει: «Ο επόμενος!».
Στο μυαλό μου ήτανε ασαφές. Ο επόμενος για τι δουλειά; Να δώσει ή να πάρει αίμα; Να του κάνουν ανθρωπομετρικές μετρήσεις ή εν τέλει να κάνει δήλωση ΦΠΑ ή εισοδήματος;
Μου λέει: «Εσείς δεν είσαστε για τους χρόνους και τη δραστικότητα του INR!;». Πελίδνος, κουνάω καταφατικά το κεφάλι μου και την ακολουθώ. Στο εργαστήριο με καθίζει σε μια νικελένια πολυθρόνα με επένδυση από πλαστικό, που κάποτε θα πρέπει να ήταν λευκό, και κραδαίνοντας μία μεγάλη σύριγγα μου λέει: «Σφίξε το χέρι σου και κάνε α! α!».
«Όπα! Την πιάσαμε την αθεόφοβη. Χρόνια τώρα, ξέρεις, έχω παγιδεύσει χιλιάδες φλέβες. Τώρα σαν καλό παιδί θα πας στην αίθουσα αναμονής και θα περιμένεις να πιάσουμε και το χρόνο του μάρτυρα…». Φαίνεται πως η έκφρασή μου θα πρέπει να ήτανε πολύ φοβισμένη γιατί μου λέει η στρουμπουλούλα:
«Χάζεψε και κανένα περιοδικό για να περάσει η ώρα. Εδώ οι χρόνοι προφυλάκισης δεν είναι ποτέ μακριοί. Και γέλασε με το παχύλο αστείο της…»
Τότε λοιπόν είναι που έγινε το κακό. Η Αστυνομική Ανασκόπηση έβριθε γαργαλιστικών και έγχρωμων διαφημίσεων. «Τσαντάκι μεταφοράς-απόκρυψης οπλισμού, χειροπέδες και αστυνομικοί ράβδοι, αλεξίσφαιρα γιλέκα-επίπεδο ασφαλείας 3α III NIJ STANDARD». Και πιο κάτω «Ξεχνάς ότι τα φοράς. Σε κάθε σου βήμα ζεις έντονα. Αν θέλεις να είναι βήμα σιγουριάς και σταθερότητας, αντοχής και ευελιξίας, εμπιστεύσου τα άρβυλα HAIX SPECIAL FORCE».
Εγώ λοιπόν, που ούτε ευέλικτος είμαι, και μάλλον ρέπω προς το υπέρβαρο, άρχισα να κοιτάζω λοξά προς την έξοδο γιατί με προέτρεπε και μια διαφήμιση της Swedish Body Armour «Έσω [sic] Έτοιμος».
Ευτυχώς, φαίνεται πως στην Ανασκόπησή μας η ορθογραφία δεν είναι ο κύριος ορθός δρόμος που φροντίζει η αστυνομία. Έτσι, το τμήμα της Άνω Πόλης ως γνωστόν είναι διαφορετικό από το τμήμα της Κάτω Πόλης! [sic] Μίας και μιλάμε για τα όπλα της γλώσσας, με αυτή την ευκαιρία μάθαμε, λοιπόν, ότι με 36 μηνιαίες δόσεις μπορείτε να αποκτήσετε το GLOCK 10-17 [19 € το μήνα], το WALTHER P99 [22 €], το JERICHO 941F [24€] και το BERETTA 92ES [36€]. Δεκτές ανταλλαγές όπλων!
Είναι τότε που κάτι σαν μια εσωτερική παρόρμηση με έσπρωξε προς την έξοδο, κουτρουβάλησα τα σκαλιά και βρέθηκα δεν ξέρω πότε κιόλας στο λιμάνι ρωτώντας, έτσι στο δήθεν, πότε φεύγει πάλι η παντόφλα για απέναντι, τη Στερεά Ελλάδα. Στην ουσία ήθελα να πω, πού μπορώ να κρυφτώ, σε στέρεο μέρος και να μη απειλεί κανείς τέλος πάντων με ανταλλαγές όπλων ή με έγχρωμους θανάτους επί πιστώσει ή με τριάντα έξι άτοκες δόσεις.
Είναι τότε που θυμήθηκα με ανακούφιση την απόλαυση που ’νιωθα πάντα στη Brasserie de l’île St Louis, όταν για μεζέ της αλσατικής μπύρας μας τρώγαμε gendarme fumé, και αναζήτησα πυρετωδώς κάτι να φάω! Πού να σας λέω τώρα, πως ενστικτωδώς αναζήτησα κάποια φλογέρα ή τέλος πάντων κανένα μελιτζανάκι γλυκό, προφανής συνειρμός με εκείνο το άτιμο το γκλομπ που προσπάθησε να διαχωρίσει τις ωμοπλάτες μου, τότε που φωνάζαμε για την Ένωση της Κύπρου.
Δεν ήρθα διακοπές για να κάνω ψυχανάλυση και τα τοιαύτα… Παραπήγαινε το πράγμα… Μάζεψα τροχάδην τα πράγματά μου και πρόλαβα ασθμαίνοντας το επόμενο φέρυ μποτ.
Το πέρασμα ήτανε βραχύ. Μόνο μία ώρα. Κάθισα ανήσυχος στο τελευταίο κατάστρωμα κοιτάζοντας αφηρημένα το πέλαγος…
Απέναντι ήρθε και κάθισε ένας ευγενικός μεσήλικος με ένα κόκκινο καπέλο με τη διαφήμιση μιας εταιρείας χρωμάτων, που το μπαινόβγαζε κάπως νευρικά. Και τότε μου χαμογέλασε. Αμήχανα κοίταξα σαν να μην μπορούσα να διαβάσω την φίρμα που έγραφε το καπέλο του και του λέω «ελαιοχρωματισμούς ή ελαιόλαδα γράφει εκεί Κύριε…!;»
«Ρωσέτος Σαργέντης… Κάπου σας γνωρίζω… μένετε στην Άνω Πόλη; λέει με μιας….»
«Ναι μεν, ναι, αλλά δεν μπορείτε να με ξέρετε, δεν σας έχω ποτέ συναντήσει..».
Μου λέει απότομα τότε βγάζοντας μια κάρτα από την τσέπη:
«Είμαι όπως σας είπα ο Ρωσέτος Σαργέντης, απόστρατος αξιωματικός της αστυνομίας που τώρα πια εκτελώ μόνο μερικές μυστικές αποστολές προστασίας των πολιτών από τους κακούς ή και τον κακό τους εαυτό. Εσάς σας παρακολουθώ από το πρωί γιατί νομίζουμε ότι ενεπλάκητε σε ανοίκειο παίγνιο λέξεων μεταξύ χρόνου προφυλάκισης και χρόνου προθρομβίνης και τραπήκατε σε φυγή χωρίς να πάρετε τα αποτελέσματα της εξέτασης. Συγχαρητήρια, το INR σας είναι 2,1 και ξεπερνάτε ακόμη και τους χρόνους των μαρτύρων μας! Και αν χρειαστείτε κάτι, αναζητήστε με στο τμήμα της Άνω Πόλης».
19-24/8/2003
Το περιεχόμενο αυτής της ιστοσελίδας δεν ειναι διαθέσιμο για αντιγραφή.