Ιστορία της μνήμης: μνήμη του χρόνου και μνήμη του χώρου
Κώστας Πόταγας Λέκτορας στη Νευρολογική Κλινική του Πανεπιστημίου Αθηνών – Αιγινήτειο Νοσοκομείο σύναψις 11 [2008 – τόμος 04] Ιστορία της μνήμης: μνήμη του χρόνου και μνήμη του χώρου Στο κείμενο αυτό, θα επιχειρήσω να δείξω ότι ο χώρος είναι ουσιώδης για τη μνήμη ή ότι η μνήμη αναφέρεται στον χώρο πολύ περισσότερο και πολύ αμεσότερα απ’ […]
Χαρακτηριστικά της αντίληψης του χρόνου στη μουσική (Ι)
Γεώργιος ΠαπαδέληςΕπίκουρος Καθηγητής του Τμήματος Μουσικών Σπουδών του Α.Π.Θ. σύναψις 11 [2008 – τόμος 04] Χαρακτηριστικά της αντίληψης του χρόνου στη μουσική (Ι) 1. Εισαγωγή Ο χρόνος είναι μια από τις θεμελιώδεις έννοιες που απασχόλησαν τη φιλοσοφική και την επιστημονική σκέψη από την αρχαία εποχή και αποτελεί ένα από τα πλέον στοιχειώδη συστατικά της ανθρώπινης […]
Υπερβαίνοντας το προφανές: Ο χρόνος στον κινηματογράφο
Αντουανέττα ΑγγελίδηΑρχιτέκτων και σκηνοθέτις.Διδάσκει Θεωρία Κινηματογράφου στο Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας και Σκηνοθεσία στο ΑΠΘ σύναψις 11 [2008 – τόμος 04] Υπερβαίνοντας το προφανές: Ο χρόνος στον κινηματογράφο Ο προφανής χρόνος στον κινηματογράφο είναι η διάρκεια προβολής της ταινίας. Αρχίζει με το πρώτο καρέ και τελειώνει με το τελευταίο. Μέσα σ’ αυτόν τον περιορισμό κινείται ο πολύπλοκος […]
Το δράμα του κούκου. Μια φαινομενολογική ερμηνεία του χρόνου ως τίποτα
Γιώργος ΒασιλάκοςΨυχίατρος του Θεραπευτηρίου Ν. Σπινάρη σύναψις 11 [2008 – τόμος 04] Το δράμα του κούκου. Μια φαινομενολογική ερμηνεία του χρόνου ως τίποτα Δεν θα παραιτηθούμε από την αναζήτησηΚαι στο φινάλε τηςΘα βρεθούμε στο σημείο της αφετηρίας μαςΚαι θα γνωρίσουμε για πρώτη φορά εκείνον τον τόπο T.S. Eliot, Τέσσερα Κουαρτέτα1 Με αφορμή τον χρόνο της […]
Ο Χρόνος στη Θρησκειολογία
Μάριος ΜπέγζοςΚαθηγητής Συγκριτικής Φιλοσοφίας της Θρησκείας στη Θεολογική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών σύναψις 11 [2008 – τόμος 04] Ο Χρόνος στη Θρησκειολογία Ι. Φύση, θρησκεία και χρόνος Οι δυο κρατούσες αντιλήψεις για τον χρόνο είναι η κυκλική και η γραμμική. Αυτές αντιστοιχίζονται στις δυο κατηγορίες θρησκειών1 που είναι ο πολυθεϊσμός και μονοθεϊσμός. Και στις δυο […]
Πειραματικές προσεγγίσεις της αντίληψης χρονικών διαστημάτων και ρυθμών
Γιώργος ΔελλατόλαςΝευρολόγος, Maitre de Recherché στο Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών (INSERM) της Γαλλίας σύναψις 11 [2008 – τόμος 04] Πειραματικές προσεγγίσεις της αντίληψης χρονικών διαστημάτων και ρυθμών Εισαγωγή Όσα θα αναπτύξω αφορούν στην ψυχολογία του χρόνου, δηλαδή, πριν απ’ όλα, στην αντίληψη που έχουμε για τον χρόνο όταν δεν διαθέτουμε εξειδικευμένα για τη μέτρησή του εργαλεία, […]
Οπτικο-ακουστική αντίληψη του χρόνου
Αργυρώ ΒατάκηΜεταδιδακτορική ερευνήτρια Γνωστικής ΨυχολογίαςΙνστιτούτο Επεξεργασίας του Λόγου (ΙΕΛ), Αθήνα σύναψις 11 [2008 – τόμος 04] Οπτικο-ακουστική αντίληψη του χρόνου Ένα σημαντικό ζήτημα στο πεδίο της γνωσιακής επιστήμης είναι αυτό της αντίληψης του συγχρονισμού των διαφόρων περιβαλλοντικών γεγονότων. Είναι ήδη γνωστό ότι τα διάφορα αισθητηριακά συστήματα απαιτούν διαφορετικό χρόνο επεξεργασίας ενός συγκεκριμένου αισθητηριακού ερεθίσματος (Zeki, […]
ολίγα τινά … εισαγωγικά για τη νευροφυσιολογία του χρόνου
Γιάννης Ευδοκιμίδης Αναπληρωτής Καθηγητής στη Νευρολογική Κλινική του Πανεπιστημίου Αθηνών–Αιγινήτειο Νοσοκομείο σύναψις 11 [2008 – τόμος 04] Ολίγα τινά εισαγωγικά για τη νευροφυσιολογία του χρόνου «Φοβού τον όφι, τον ουροβόρο» Εισαγωγικά Ο χρόνος δεν είναι ερέθισμα, δεν υπάρχουν υποδοχείς «χρόνου». Αλλά δεν είναι και σίγουρο ότι δεν υπάρχουν και ερεθίσματα χρόνου, αν και μπορεί κανείς […]
Η ανάγκη για χρόνο και η ανάγκη για αχρονικότητα: Η διαπλοκή τους στην ασθένεια και την υγεία
Χρυσή ΓιαννουλάκηΥποψήφια Διδάκτωρ της Ιατρικής Σχολής του Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης σύναψις 11 [2008 – τόμος 04] Η ανάγκη για χρόνο και η ανάγκη για αχρονικότητα: Η διαπλοκή τους στην ασθένεια και την υγεία Εισαγωγή O Martin Heidegger, το 1924, ξεκίνησε τη διάλεξη του για την έννοια του χρόνου με το πρόβλημα του ορισμού του: Τι […]
Η «περιπέτεια» της σωματικής νόσου: υπόμνηση της κυριαρχίας του χρόνου και έναυσμα μετάβασης
Θωμάς ΥφαντήςΕπίκουρος Καθηγητής ΨυχιατρικήςΕπιστημονικός υπεύθυνος της Μονάδας Συμβουλευτικής-Διασυνδετικής Ψυχιατρικής της Ψυχιατρικής Κλινικής του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων σύναψις 11 [2008 – τόμος 04] Η «περιπέτεια» της σωματικής νόσου: υπόμνηση της κυριαρχίας του χρόνου και έναυσμα μετάβασης «Έναυσμα» για την παρουσίαση αυτή αποτέλεσε η ανάγνωση του βιβλίου του Κωνσταντίνου Αρβανιτάκη «Ψυχανάλυση και Ομηρικά Έπη» [1], που πρόσφατα κυκλοφόρησε […]